Asya tersaneleri 16 konteyner gemisi siparişi aldı. Konteyner taşımacılığı şirketleri, filolarını yenilemek ve bölgesel hatlardaki kapasitelerini artırmak amacıyla Asya tersanelerine yeni siparişler vermeye devam ediyor. Zodiac Maritime, Jiangsu Port Group ve Songa Box tarafından kesinleştirilen son siparişler, toplam 16 gemi ve 81 bin 400 TEU taşıma kapasitesine ulaştı.
Sinotrans Container Lines’ın hazırladığı dört gemilik ikinci sipariş paketinin de kesinleşmesi durumunda programın toplamı 20 gemiye, nominal taşıma kapasitesi ise 88 bin 600 TEU’ya çıkacak.
Siparişlerin tamamının çok büyük ana hat gemileri yerine 1.300–6.400 TEU arasındaki orta ölçekli ve feeder sınıfındaki gemilere yönelmesi dikkati çekiyor. Yeni gemilerin bölgesel servislerde, limanlar arası besleme hatlarında ve doğrudan kısa mesafeli bağlantılarda kullanılması bekleniyor.
Zodiac Maritime sekiz gemi sipariş etti
Londra merkezli gemi sahibi ve işletmecisi Zodiac Maritime, Çin’deki Hengli Heavy Industry’ye sekiz adet 6 bin 400 TEU kapasiteli konteyner gemisi sipariş etti.
Gemilerin ilk ikisinin 2028’de, kalan altısının ise 2029’da teslim edilmesi planlanıyor. Yeni gemilerde egzoz gazındaki kükürt oksitleri azaltmak amacıyla kullanılan scrubber sistemleri bulunacak.
Sektör kaynakları, sekiz geminin toplam değerini yaklaşık 640 milyon dolar olarak hesaplıyor. Buna göre gemi başına tahmini yatırım yaklaşık 80 milyon dolara ulaşıyor. Ancak taraflar sipariş bedelini resmî olarak açıklamadı.
Eyal Ofer’in kontrolündeki Zodiac Maritime; konteyner gemileri, tankerler, kuru yük gemileri ve otomobil taşıyıcılarından oluşan geniş bir filoyu yönetiyor. Şirket, gemilerini çoğunlukla uzun süreli kiralama sözleşmeleriyle büyük taşıyıcılara tahsis ediyor.
Jiangsu Port Group altı gemiyle Baltık hattını büyütecek
Çin’in devlet kontrolündeki liman işletmelerinden Jiangsu Port Group’un iştiraki Zhenghe Mainline, Hengli Shipbuilding’e altı adet 4 bin 600 TEU kapasiteli konteyner gemisi sipariş etti.
Yatırımın toplam bedelinin 3 milyar yuanı, güncel kurla yaklaşık 440 milyon doları aşması bekleniyor. Bu tutar gemi başına yaklaşık 74 milyon dolarlık yatırım anlamına geliyor.
Yeni gemilerin teslimat tarihleri henüz açıklanmadı. Ancak şirket, gemileri Taicang Limanı’ndan Baltık Denizi’ne uzanan servislerde kullanacağını bildirdi.
Son siparişle birlikte Zhenghe Mainline’ın Hengli’deki yeni gemi programı 11 gemiye çıkacak. İlk beş gemilik program yaklaşık 20 bin 100 TEU kapasiteye sahipken yeni altı gemi filoya 27 bin 600 TEU daha ekleyecek. Böylece şirketin tersanedeki toplam sipariş kapasitesi yaklaşık 47 bin 700 TEU’ya ulaşacak.
Yatırım, bir liman grubunun yalnızca terminal ve yük elleçleme faaliyetlerinde kalmayarak doğrudan gemi ve hat kapasitesi oluşturması açısından önem taşıyor. Jiangsu Port Group, kendi limanlarından çıkan yükün deniz bağlantısı üzerinde de daha fazla kontrol kurmayı hedefliyor.
Sinotrans dört gemilik ikinci paketi hazırlıyor
Sinotrans Container Lines, China Merchants Shipbuilding bünyesindeki Qingshan Tersanesi’ne dört adet 1.800 TEU kapasiteli gemi daha sipariş etmeye hazırlanıyor.
Şirketin Hong Kong merkezli iştiraki, ikinci gemi grubu için tersaneye doğrudan tedarik daveti gönderdi. Sürecin tamamlanması hâlinde Sinotrans’ın Qingshan’daki programı sekiz gemiye çıkacak.
Şirket, ilk dört gemilik sözleşmeyi mayıs ayında imzalamıştı. Bu paketin toplam yatırım üst sınırı 940 milyon yuan, yaklaşık 139 milyon dolar olarak açıklanmıştı. İlk gemilerin 2028’de teslim edilmesi bekleniyor.
İkinci dört gemilik grup henüz kesin sipariş aşamasına ulaşmadı. Bu nedenle toplam sipariş sayısına şimdilik dahil edilmemesi gerekiyor. Projenin sonuçlanması durumunda Sinotrans, yeni programıyla toplam 14 bin 400 TEU feeder kapasitesi oluşturacak.
Songa Box iki gemi aldı, dört opsiyon koydu
Norveçli gemi sahibi Arne Blystad’ın kontrolündeki Songa Box, Çin’deki Guangji New Energy Shipbuilding’e iki adet 1.300 TEU kapasiteli feeder konteyner gemisi sipariş etti.
Sözleşmede dört ilave gemi için opsiyon da bulunuyor. Bütün seçeneklerin kullanılması hâlinde seri altı gemiye ulaşabilecek. Altı gemilik programın toplam değerinin yaklaşık 180 milyon dolara çıkabileceği belirtiliyor.
Tersane ve gemi sahibi, iki kesin siparişin bedeli ile teslimat tarihlerini açıklamadı.
Songa Box özellikle küçük ve orta ölçekli konteyner gemilerine yatırım yapıyor. Bu sınıftaki gemiler, büyük ana hat gemilerinin uğrayamadığı limanlar ile bölgesel aktarma merkezleri arasında yük taşıyor.
Siparişlerde neden küçük gemiler öne çıkıyor?
Son siparişler, konteyner taşımacılığındaki yatırımın yalnızca 20 bin TEU’yu aşan çok büyük gemilere yönelmediğini gösteriyor. Armatörler, ana hat kapasitesindeki büyümeye bağlı olarak feeder ve bölgesel gemi ihtiyacını da artırıyor.
Çok büyük konteyner gemileri sınırlı sayıdaki derin limana uğrayabiliyor. Bu gemilerden indirilen konteynerlerin daha küçük limanlara taşınması için 1.000–6.000 TEU aralığındaki gemilere ihtiyaç duyuluyor.
Gemilerin daha küçük olması liman seçeneğini artırırken bölgesel talebe göre kapasitenin daha esnek kullanılmasını sağlıyor. Buna karşılık gemi başına taşınan konteyner sayısının azalması, TEU başına işletme maliyetini büyük gemilere göre yükseltebiliyor.
Akdeniz ve Karadeniz için yeni kapasite
Yeni gemilerin önemli bölümü 2028 ve 2029 yıllarında teslim edilecek. Siparişlerin doğrudan Türkiye hatlarında kullanılacağına ilişkin açıklama bulunmuyor.
Bununla birlikte küresel feeder filosunun büyümesi, Akdeniz ve Karadeniz’deki aktarma servislerine ayrılabilecek gemi sayısını artırabilir. Yeni kapasitenin navlun üzerindeki gerçek etkisi ise teslimat dönemindeki yük talebine, hurdaya ayrılacak eski gemi sayısına ve ana hat taşıyıcılarının servis planlarına bağlı olacak.
Mevcut veriler, kesinleşmiş 16 geminin toplam 81 bin 400 TEU kapasiteye sahip olduğunu gösteriyor. Sinotrans’ın hazırladığı dört gemilik paket de sözleşmeye dönüşürse sayı 20’ye, kapasite 88 bin 600 TEU’ya çıkacak. Songa Box’ın dört opsiyonunu kullanması hâlinde toplam gemi sayısı daha da artabilecek.
